Nasreddin
Hoca’nın öldüğü kabul edilen 1284–1285 yılları Selçuklu Devleti içinde bir
yıkım yılıdır. Pek çok olayın meydana
geldiği 1284’de yaşananlardan bazıları şunlardır:
KONYA’DA
DEPREM: Nasreddin Hoca’nın öldüğü yıl Konya’da büyük bir deprem meydana geldi.
Meydana gelen deprem sonucu Mevlana türbesinin üzerini örten yeşil kubbede
büyük bir çatlak meydana gelmiş ve alemi düşmüştü. Türbe kullanılmayacak duruma
gelmişti. Türbeye bu kadar zarar veren deprem Konya ve çevresi içinde büyük
yıkım olmuştu.(Eflaki, Manakib Al-Arifin).
III. GIYASEDDÎN KEYHÜSREV’İN İDAM EDİLMESİ: Türkiye
Selçuklu tahtına oturan III. Gıyaseddîn Keyhüsrev 1284 yılında Moğollar
tarafından idam edildi. Yerine amcasının oğlu II. Gıyaseddin Mesud geçti.
AHMET TEKÜDER’İN İDAM EDİLMESİ: 1282 - 1284 arasında hüküm
sürmüştür. İlhanlı sultanıydı, Hülagü'nün
oğlu ve Abaka'nın
kardeşiydi. Teküder 1282'de tahta çıktığında İlhanlı devletini bir sultanlığa
dönüştürdü. Bununla birlikte Budizmi ve Nesturi Hristiyanlığı engellemek adına bu dinlerin
itibarlı görevlilerine karşı bir dizi eziyet yapmaya kalkışmıştır. Ancak Horasan
valisi olan yeğeni Argün de bir Budistti ve Yüen Hanedanı imparatoru Kubilay Handan
yardım istedi. Marco Polo'nun aktardığına göre tüm Moğolların büyük Hanı
Kubilay Han bu duruma çok öfkelenmiştir. Argün cevap alamayınca Teküdar'e savaş
açtı. Teküder, Memlük Sultanından
yardım istedi ama sultan ona yardım etmedi. Küçük bir orduya sahip olan Teküder,
Argün'ün büyük ordusu karşısında yenildi ve 10 Ağustos 1284'te idam edildi.
ÇELEBİ HÜSAMETTİN’İN ÖLÜMÜ: Çelebi Hüsamettin, Konya'da
yetişen evliyanın büyüklerindendir ve Mevlânâ Celâleddîn Rûmî hazretlerinin en önde gelen talebesi
olup, onun halîfesi ve vekîlidir. 1284 (H. 683) senesi Kasım ayının üçüne
rastlayan Cumâ günü Hüsâmeddîn Çelebi, Mevlânâ türbesinden düşen aleminin
yerine konulduğu haberine çok sevindi ve; "Eşhedü en lâ ilâhe illAllah ve
eşhedü enne Muhammeden abdühü ve resûlühü" diyerek rûhunu teslîm etti.
Hocasının türbesinin içine defnedildi.
ABİŞ HATUN’UN ÖLÜMÜ: Bugünkü Suriye sınırları içerisinde
hüküm süren Oğuzların Salur boyuna mensup Salgurlar isimli Türk hanedanının
başında bulunan Abiş Hatun, 1284 yılında öldü ve Salgurlar hanedanı son buldu.
Abiş Hatun başa geçmeden önce ülke Moğol hâkimiyetine girmişti. Abiş Hatun’da
Hulâgu’nun oğlu Mengü Timur ile evlenmişti.
SELÇUK HATUN’UN ÖLÜMÜ: Anadolu
Selçuklu Sultanı Keykubat’ın torunu, şehit sultan Keyhüsrev’in kızı Selçuk
Hatun, 1284 yılında öldü. Mezarı Kayseri Melik Gazi Türbesi içerisindedir. Mezarının başındaki kitabenin mealen anlamı şöyledir:
“Esirgeyen bağışlayan Allah’ın adıyla bu kabrin sahibi Keykubat oğlu, şehit sultan Keyhüsrev’in 1284 yılında ölen kızı Selçuki Hatunun’dur”.
“Esirgeyen bağışlayan Allah’ın adıyla bu kabrin sahibi Keykubat oğlu, şehit sultan Keyhüsrev’in 1284 yılında ölen kızı Selçuki Hatunun’dur”.
EBÛ ABDULLAH MERRAKÛŞÎ’NİN ÖLÜMÜ:
Tasavvuf büyüklerinden Ebu Abdullah 1284’de vefat etti. Malikidir. Misbah-uz-zulam
kitabı çok kıymetlidir.
OSMAN GAZİ’YE FERMAN: Osmanlı İmparatorluğu’nun
kurucusu Qsman Gazi, 1281 yılında babası ölünce aşiretin başına geçer. Anadolu
Selçuklu Sultanı II.Gıyaseddin
Mesud, 1284'de Osman Gazi'ye gönderdiği ferman ile Uç Beyliği'ni sürdürmesini
ister.
OSMANLI’NIN İLK SAVAŞI: Osmanlı tarihinde ilk savaş,1284 yılında
Bizans tekfurlarıyla yapılan Ermeni Beli savaşıdır. Bu savaşta Osman Gazi'nin yeğeni Baykoca şehit düştü.
MUĞLA’NIN TÜRKLERİN ELİNE GEÇMESİ: Anadolu Selçuklu Devleti Uç
Beylerinden olan Menteşe Bey, 1284 yılında Muğla’yı fethetmiştir.
YAPILAN MODERN İLK HASTANE; ŞİFAHANE: Memlûk
Sultanı Kalavun'un 1284’de inşa ettirdiği Büyük Bîmaristan'da da tabiiyatçı,
gözcü, cerrah, kırıkçı doktorlar, dört köşkte her hastalığa mahsus ayrı
odalarda yatan erkek-kadın hastaları, yaralıları, sakatları tedavi ediyorlardı.
Kadın ve erkek hastabakıcılar hastalara hizmet ediyor, temizlik yapıyor,
elbiselerini yıkıyor, hamamlarını hazırlıyorlardı. Her hastanın yatağı,
çarşafları, havluları tam idi. Hastanede aşhane, meşrubat, ilaç ve macunlar için
ayrı odalar ve ilaç yapan eczane bulunuyordu. Tabipler reisinin talebelere ders
verdiği bir salon vardı. Bunların hepsinin maaşları ve tahsisatı vakıflardan
temin ediliyordu.
HAMİT BEY BAĞIMSIZLIĞINI İLAN ETMESİ: Hamidoğulları Beyliği’ne adını
veren Hamit Bey, Anadolu Selçuklu Devleti’nin çöküş döneminde 1284’de
bağımsızlığını ilan etti. (Asrı -
Osmaniye) tarihine göre; Hamid Bey Selçuk Devletinin Pisidya valisi olduğunu, bu devletin inkırazı üzerine istiklâlini ilân
ettiğini ve hükümetini kabul etmekte ve 1284 tarihine rastladığını yazmaktadır
Anadolu Selçuklularının namlı
veziri ALİ SAHİP Fahreddin 1285’de Aksaray’da öldü.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder